AKCEPTUJĘ
  • Strona używa plików cookies, korzystanie z niej oznacza, że pliki te zostaną zamieszczone na Twoim urządzeniu. więcej »

Nasze pierwsze wiatraki

Nina i Paul, reż. Roxana Miner, Teatr Miejski w Gliwicach
Doktor nauk humanistycznych, krytyk teatralny, członek redakcji portalu „Teatralny.pl”. Pisze dla „Teatru”, kwartalnika „nietak!t”, internetowego czasopisma „Performer” i „Dialogu”. Współautor e-booka Offologia dla opornych. Współorganizuje Festiwal Niezależnej Kultury Białoruskiej we Wrocławiu.
A A A
"Nina i Paul", fot. Jeremi Astaszow  

Masz wczesne „naście” lat i po raz pierwszy odwiedzasz dom koleżanki z klasy, którą chciałbyś, chociaż boisz się do tego się przyznać nawet samemu sobie, nazwać swoją dziewczyną. Dom, w którym – o zgrozo! – mieszkają jej rodzice. W którym mieści jej prywatny pokój. Pokój, gdzie odrabia lekcje, śpi, czyta, bawi się i, kto wie, czy niekiedy nie myśli o tobie. Czym jest taka wyprawa? Odyseją kosmiczną! A pierwszy pocałunek na szczycie potężnego wiatraka – co najmniej eksplozją atomową!

Jak zapowiada to notka spektaklowa: „Historia dziewczyny i chłopca jest zapisem zaledwie kilku godzin ich życia – ale godzin, które zostawią wspomnienie na wiele lat”. Dlatego właśnie w kameralnym przedstawieniu Roksany Miner z obiektywnego punktu widzenia, można by powiedzieć, nie dzieje się prawie nic. Z drugiej strony, jak wyżej – dzieje się wszystko i nawet więcej. Bo to rzecz archetypowa i stara jak świat. Jest Ona, czyli Nina, i jest On, czyli Paul. A pomiędzy nimi kiełkujące pierwsze uczucie. Te niezgrabne, wstydliwe, trwożliwe, niekontrolowane ruchy w kierunku drugiej osoby. Tyleż w nich czystego poetyckiego uniesienia, co szalonego hormonalnego rollercoastera.
 
Zawdzięczamy to wszystko wyobraźni niemieckiego pisarza, dramaturga i pedagoga teatralnego Thilo Refferta. Wydana w 2010 roku Nina i Paul jest jego książkowym debiutem, który w swej wersji słuchowiskowej został niejednokrotnie wyróżniony w ojczyźnie autora. W polskim zaś tłumaczeniu Lili Mrowińskiej-Lissewskiej wystawiono go w Centrum Sztuki Dziecka w Poznaniu oraz w rzeszowskim Teatrze Maska.
 
Na czym zasadza się popularność tego dzieła, wyjaśniłem poniekąd powyżej. Dodam teraz, że historia Niny i Paula, o czym zostaniemy uprzedzeni już na samym wstępie spektaklu, ma dwie wersje, czyli dwóch narratorów. Wszystko, co się dzieje na scenie, widzimy zarówno oczami Niny, jak i Paula. Słyszymy ich myśli, którymi chętnie, niczym z bliskimi przyjaciółmi, dzielą się z widownią. Znamy ich marzenia, pragnienia i plany. Dla siebie nawzajem jednak pozostają tajemnicą. Zagadką, którą na różne sposoby próbują rozplątać i wyjaśnić.

Dotychczas spotykali się na lekcjach angielskiego, gdzie w języku obcym musieli się „spowiadać” ze swoich upodobań, dnia powszechnego i spraw rodzinnych. Czasami też mijali się na korytarzach i nieśmiało przyglądali się sobie nawzajem na szkolnym podwórku. Próby nawiązania bliższego kontaktu w najlepszym razie kończyły się niezręcznym milczeniem, w najgorszym – totalną kompromitacją, na którą nie odnajdywali lepszego sposobu niż ucieczka z wielką nadzieją, że wszystko jeszcze da się unieważnić i wymyślić na nowo. Czyli krok do przodu, dwa do tyłu. Taki taniec. Z namiętnym snuciem mijających się z rzeczywistością przypuszczeń, opaczną interpretacją cudzych słów i dorabianiem niedorzecznych filozofii do każdego spojrzenia. Na tym prostym dramaturgicznym fundamencie nieustannego zderzania dwóch odmiennych perspektyw – a Paul i Nina w dodatku pochodzą z umownych światów „miasta” i „gospodarstwa rolnego” – zbudowany jest skromny gmach gliwickiego przedstawienia. Stąd też płynie sympatyczny, może nawet nazbyt grzeczny jego humor, w którym zręcznie łączą się motywy komedii romantycznej z klasycznymi perypetiami, jak chociażby pomylenie właścicielek pokoju, znanymi z komedii pomyłek. W tej sytuacji odpowiedź na pytanie, która wersja zdarzeń jest „prawdziwsza”, nie ma tak naprawdę większego znaczenia. Zwłaszcza że każda z nich prowadzi ku pięknemu i na swój sposób dramatycznemu finałowi. Ma on miejsce na szczycie wspomnianego już wiatraka, gdzie przezwyciężywszy strach, niepewność i wszelkie inne opory, uczucia każdego z nich wreszcie zostaną ujawnione i natychmiast odwzajemnione.

Tyle by można, chociaż w scenariuszu Refferta nie zabraknie innych drobnych akcentów, w sprawie samej opowieści. Tymczasem Mała Scena Teatru Miejskiego w Gliwicach, przechodząc do rozwiązań inscenizacyjnych, jest rzeczywiście małą sceną. Zaledwie osiem rzędów po osiem krzeseł. Do tego przestrzeń gry niemiłosiernie zawężona i ściśnięta. Trudno byłoby więc oczekiwać jakiś fajerwerków scenograficznych. Niemniej jednak minimalizm i umowność zaproponowanych przez Agnieszkę Aleksiejczuk rozwiązań, kiedy przyglądałem się im, czekając aż wszyscy widzowie zajmą swoje miejsca, natychmiast wzbudziły moją podejrzliwość estetyczną. Czyżby tych kilka białych prostokątnych brył – większych w postaci ścian i mniejszych, przypominających pufy – to rzeczywiście wszystko? Nie, nie wszystko. Za chwilę się przekonamy, że „ściany” otwierają się niczym gargantuiczne książki. Między ich kartki scenografka „włożyła” pokoje głównych bohaterów. Fioletowy, z obrazem uroczego misia, błyszczącymi, użytymi jako elementy dekoracyjne, płytami CD oraz z pokaźną kolekcją lalek Barbie, wprost przymocowanych do ściany – to pokój Niny. Sałatowy, z podobnym asamblażem, tylko że składającym się z modeli samolotów, należy do Paula.

Dodatkowo spektaklowi towarzyszyć będą projekcje multimedialne, wykonane przez absolwentów wrocławskiej ASP tworzących pod szyldem Eyecandy Visual, niemalże przez cały czas rzucane na elementy scenografii jak na ekrany. Często wyglądają niczym ruchome akrylowe abstrakcje, obrazy z kalejdoskopu czy senne widziadła. Urozmaicają przestrzeń, nadając jej kolorów i głębi. Potrafią też wyczarować obecność pozostałych, drugoplanowych postaci, takich chociażby jak nielubiana nauczycielka Pani Zrzęda. Widzimy jedynie jej migocącą czarną sylwetkę z dorysowanymi sztubackim zwyczajem diabelskimi rogami. Z offu zaś słyszymy głos Katarzyny Wysłuchy. Mimo tych starań i zabiegów warstwa plastyczna przedstawienia raczej nie zachwyca i nie zaskakuje. Rzecz nie w skromności i prostocie, tylko w braku ciekawszych, nieoczywistych, pogłębiających możliwe interpretacje metafor. Przełożenia jednego języka na drugi.

Do atutów spektaklu natomiast skłonny jestem zaliczyć dwójkę wykonawców: delikatną, a jednocześnie potrafiącą dopiąć swego Katarzynę Domalewską oraz swojskiego chuligana o gołębim sercu, Michała Wolnego. Mieli przed sobą zadanie niełatwe, lecz spisali się, jeżeli nie na medal, to z pewnością na honorowe wyróżnienie za warsztatową sprawność i szczere przejęcie. Udało im się nadać własnym bohaterom tę krytyczną masę realności, wypukłości i indywidualności, która jest w stanie wzbudzić w widzu żywy, emocjonalny odzew. Mam wszelako nadzieję, że w trakcie kolejnych pokazów nabiorą większej pewności siebie, która pozwoli im bardziej niż na sobie, skupić się na wytwarzaniu chemii pomiędzy granymi postaciami.
 
Również mam nadzieję, że owych kolejnych pokazów nie zabraknie. Jak deklarują twórcy w materiałach promocyjnych, Nina i Paul jest dla teatru próbą otwarcia się na nową, dotychczas zaniedbywaną przez placówkę, grupę widzów. Tę „liczną, wrażliwą i bardzo wymagającą”, czyli nastolatków. Czy próbą udaną? Nie próbuję wyrokować. Spektakl rzeczywiście stara się „mówić ich językiem – mówić do nich i o nich”, ale czy nie są to jedynie nasze „dorosłe” wyobrażenia o nieletnim pokoleniu? Jak przyznaje reżyserka w przedpremierowym wywiadzie, obserwując znajdującą się naprzeciwko teatru szkołę podstawową, była „zszokowana, jak wulgarnego języka używają niektórzy młodzi”. Pełna zgoda. Podobne obserwacje często każą wątpić, czy teatr w ogóle potrafi jeszcze przebić się do tak wyznaczonego targetu, biorąc pod uwagę liczną serialową i paradokumentalną konkurencję, w której nastolatków grają prawdziwi nastolatkowie. I nie obawiają się mówić coraz „brzydziej”. Moim zdaniem – tak, potrafi. Ale tylko w tym wypadku, gdy śmiało stawia na to, co specyficznie teatralne, co wzbogaca odbiorcę o zupełnie nowy i wyjątkowy rodzaj doświadczenia. Nie powiem, gliwicki spektakl

niepozbawiony jest podobnych elementów. Ale uznać, że Roxana Miner znalazła sposób, który, „otworzy młodym głowy i serca na to, co przytrafia się im w prawdziwym życiu”, byłoby przesadą. Niemniej próbę zawiązania znajomości teatru z lokalną publicznością szkolną uważam za ważny krok. Chce się wierzyć, że teatrowi starczy odwagi, by zrobić kolejne. I to, rzecz jasna, do przodu.

17-02-2020

galeria zdjęć Nina i Paul, reż. Roxana Miner, Teatr Miejski w Gliwicach <i>Nina i Paul</i>, reż. Roxana Miner, Teatr Miejski w Gliwicach <i>Nina i Paul</i>, reż. Roxana Miner, Teatr Miejski w Gliwicach <i>Nina i Paul</i>, reż. Roxana Miner, Teatr Miejski w Gliwicach ZOBACZ WIĘCEJ
 

eatr Miejski w Gliwicach
Thilo Reffert
Nina i Paul
tłumaczenie: Lila Mrowińska-Lissewska
reżyseria: Roxana Miner
scenografia: Agnieszka Aleksiejczuk
muzyka: Dawid Mazurek
projekcje: Eyecandy Visual
obsada: Katarzyna Domalewska, Michał Wolny, Katarzyna Wysłucha (głos z offu)
premiera: 1.02.2020

skomentuj

Aby potwierdzić, że nie jesteś robotem, wpisz wynik działania:
trzy plus dziesięć jako liczbę:
komentarze (15)
  • Użytkownik niezalogowany williamseo
    williamseo 2024-04-18   16:39:44
    Cytuj

    One of the main reasons why squirrels seek shelter in homes is to find a safe and warm place to nest, especially during colder months or when they're preparing for breeding season. While they may seem harmless, squirrels can cause significant damage to your property. They often chew through insulation, wood, electrical wiring, and even pipes, which can lead to costly repairs and potential safety hazards. Squirrel Removal

  • Użytkownik niezalogowany williamseo
    williamseo 2024-04-14   17:04:37
    Cytuj

    However, the allure of casinos extends beyond just gambling. Many establishments offer luxurious amenities such as fine dining restaurants, live entertainment, and upscale accommodations. Visitors can indulge in gourmet meals, catch a spectacular show, or relax in a lavish hotel room, creating a truly immersive experience. 카지노커뮤니티

  • Użytkownik niezalogowany williamseo
    williamseo 2024-04-13   08:28:42
    Cytuj

    Affordable Wildlife Control offers expert wildlife removal services in Mississauga, Ontario, specializing in the humane handling and prevention of raccoon and squirrel infestations. Their team uses effective strategies to safely remove these animals from residential properties, ensuring minimal disruption and harm. The services extend to thorough inspections to identify entry points and potential attractants, followed by professional sealing and proofing techniques to prevent future wildlife issues. Emphasizing customer satisfaction, they provide tailored solutions to meet the unique needs of each client, promoting coexistence with urban wildlife while protecting homes from damage and health risks associated with unwanted animal guests. Raccoon Removal

  • Użytkownik niezalogowany williamseo
    williamseo 2024-04-12   08:07:43
    Cytuj

    Of course, gambling can be a double-edged sword. For some, it's a harmless form of entertainment, a chance to test their luck and enjoy the thrill of the game. But for others, it can become a dangerous addiction, leading to financial ruin and personal hardship. Responsible gambling practices and support services are essential in ensuring that everyone can enjoy the casino experience safely and responsibly. 범죄도시4

  • Użytkownik niezalogowany williamseo
    williamseo 2024-04-08   17:22:32
    Cytuj

    Adequately, the article is extremely the best point on this registry related issue. I fit in with your choices and will vivaciously envision your next updates. cfa level 1 pass rate

  • Użytkownik niezalogowany WilliamSEO
    WilliamSEO 2024-03-23   16:35:44
    Cytuj

    I am scanning for and I need to post a comment that "The substance of your post is grand" Great work! Squirrel Removal

  • Użytkownik niezalogowany WilliamSEO
    WilliamSEO 2024-03-23   09:58:55
    Cytuj

    Extremely decent blog and articles. I am realy extremely glad to visit your blog. Presently I am discovered which I really need. I check your blog regular and attempt to take in something from your blog. Much obliged to you and sitting tight for your new post. Squirrel Removal

  • Użytkownik niezalogowany WilliamSEO
    WilliamSEO 2024-03-23   09:43:09
    Cytuj

    Genuinely, this article is extremely one of the absolute best ever. I am an antique 'Article' gatherer and I at times read some new articles in the event that I discover them intriguing. What's more, I discovered this one entirely captivating and it ought to go into my gathering. Good work! Raccoon Removal Brampton

  • Użytkownik niezalogowany WilliamSEO
    WilliamSEO 2024-03-23   09:09:33
    Cytuj

    This is a fabulous post I seen by virtue of offer it. It is genuinely what I expected to see look for in future you will continue subsequent to sharing such an extraordinary post. taxi mallorca

  • 2024-03-23   06:30:33
    Cytuj

    Adequately, the article is extremely the best point on this registry related issue. I fit in with your choices and will vivaciously envision your next updates. Magic Thunderbolt

  • Użytkownik niezalogowany Rank Xone
    Rank Xone 2024-03-08   11:34:37
    Cytuj

    This Rox heavy mug is not just for coffee; it's a daily reminder of the power of keywords in driving online visibility!

  • Użytkownik niezalogowany Rank Xone
    Rank Xone 2024-03-02   06:51:31
    Cytuj

    Mmm.. admirable to be here in your report or tell, whatever, I notoriety I ought to besides process solid for my have site need I play some salubrious further refreshed occupied in your area. manclubs.net

  • Użytkownik niezalogowany WilliamSEO
    WilliamSEO 2024-02-13   18:01:09
    Cytuj

    I genuinely like you're making style, inconceivable information, thankyou for posting. สล็อตแตกง่าย

  • Użytkownik niezalogowany wsda
    wsda 2024-02-08   12:51:33
    Cytuj

    I am continually hunting on the web down articles that can help me. There is clearly a great deal to think about this. I think you made some great focuses in Features too. Continue working, extraordinary job ! ฝากถอนไม่มีขั้นต่ํา

  • 2024-02-05   14:31:28
    Cytuj

    On that site page, you'll see your depiction, for what reason not read through this. best concierge doctor